“İŞ KAZALARINDA HER GÜN 6 KİŞİ HAYATINI KAYBEDİYOR”

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) Gaziantep İl Koordinasyon Kurulu Sekreteri Burkay Güçyetmez, 3 Mart 1992’de Zonguldak Kozlu’da meydana gelen ve 263 maden emekçisinin yaşamını yitirdiği grizu patlamasının 34. yıldönümünde il koordinasyon kurulu adına yaptığı açıklamada, “İş kazaları kader değildir” dedi.

3 Mart tarihinin TMMOB tarafından “İş Cinayetlerine Karşı Mücadele Günü” ilan edildiğini hatırlatan TMMOB İl Koordinasyon Kurulu Sekreteri Burkay Güçyetmez, Kozlu’da yaşamını yitiren emekçileri saygıyla andıklarını belirtti.

İŞYERLERİ EMEKÇİLERE MEZAR OLUYOR

Güçyetmez TMMOB Gaziantep İl Koordinasyon Kurulu adına yaptığı açıklamada, aradan geçen 34 yıla rağmen iş cinayetlerinin önlenemediğini vurgulayarak, “Madenler, inşaatlar, tersaneler, fabrikalar ve şantiyeler hâlâ emekçilerin mezarı olmaya devam etmektedir. Bilimin ve mühendisliğin gelişimine rağmen işçi sağlığı ve iş güvenliği önlemleri aynı ölçüde geliştirilmemektedir. Önlenebilir kazalar göz göre göre ölümlere dönüşmektedir” diye konuştu.

İŞ CİNAYETLERİ HER YIL 2 BİN CAN ALIYOR

Her gün ortalama 6, yılda yaklaşık 2 bin emekçinin iş cinayetleri sonucu hayatını kaybettiğini ifade eden Güçyetmez, mevcut iktidar döneminde en az 32 bin emekçinin iş cinayetlerinde hayatını kaybettiğini ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’nun yürürlüğe girdiği tarihten bu yana ise en az 20 bin emekçinin yaşamını yitirdiğini vurgulayarak, bu tablonun kader değil siyasal tercihlerin sonucu olduğunu dile getirdi.

DENETİMLER YETERSİZ

Denetim yetersizliğine dikkat çeken Güçyetmez; “Soma, Ermenek, Mecidiyeköy (Torunlar), Şirvan, Amasra, Gayrettepe, Oba Makarna, İzmir Kule Vinç, Kartalkaya, Dilovası… Bu isimler yalnızca birer yer adı değil; denetimsizliğin, kar hırsının ve kamusal sorumluluktan kaçışın simgesidir. Etkin denetim ve yaptırım uygulanmadığı sürece de benzer acılar yaşanmaya devam edecektir. Bütün bu uyarılarımıza rağmen ülkemizdeki tablo oldukça karanlıktır. Türkiye’de 2 milyon 290 bin 160 işyeri bulunmasına rağmen 2025 yılında bunların yalnızca 8 bin 161’inin, yani yüzde 0,35’inin iş sağlığı ve güvenliği yönünden denetleniyor. Bu oran ise kamusal denetim mekanizmasının fiilen işlemediğinin göstergesidir” diye konuştu.

“Elverişli koşullarda çalışma hakkının Birleşmiş Milletler tarafından kabul edilen İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi ile güvence altına alındığını, işçi sağlığı ve güvenliğinin kamusal bir sorumluluk olduğunu vurgulayan Burkay Güçyetmez şöyle konuştu:

“İş yasalarının, çalışanların hakkını korumak ve geliştirmek amacını temel ilke edinmesi gerekirken; 4857 sayılı İş Kanunu, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu ve alana ilişkin yapılan diğer düzenlemeler işverenlerin çıkarları doğrultusunda şekillendirilmiştir. Esnek ve kuralsız çalışmayı, geçici iş ilişkisini, taşeronlaştırmayı, ödünç işçiliği yasal hale getiren; kıdem tazminatlarını, fazla mesai ücretlerini, sendikal hak ve yetkileri budayan; işçi sağlığı ve iş güvenliğini işveren yükümlülüğü olarak görmeyen; örgütlülük önüne engeller koyan düzenlemelerdir. 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile işçi sağlığı ve güvenliği alanı taşeronlaştırılmış, piyasa koşullarına terk edilmiştir.

Bu yasayla birlikte işverenin işçi sağlığı ve güvenliğini sağlama yükümlülüğü fiilen Ortak Sağlık ve Güvenlik Birimleri (OSGB) adı altında faaliyet gösteren şirketlere devredilmiştir. Böylece işçi sağlığı ve güvenliği kamusal bir sorumluluk alanı olmaktan çıkarılmış, piyasa ilişkilerine tabi kılınmıştır. Bunun sonucunda iş cinayetleri ve meslek hastalıkları azalmamış, aksine artarak sürmüştür.

Bugün işyerlerinde görev yapan iş güvenliği uzmanları ve işyeri hekimlerinin yaklaşık yüzde 90’ı OSGB’ler aracılığıyla sağlanmaktadır. OSGB’ler ile işyerleri arasındaki ticari sözleşme ilişkisi, uzmanların mesleki bağımsızlığını zedelemekte; işyerlerinde alınması gereken önlemlere ilişkin değerlendirme ve önerilere müdahale edilmesine yol açmaktadır. Bu yapı, bağımsız ve etkin bir işçi sağlığı ve güvenliği hizmetinin sunulmasını engellemektedir”

İSGÜM’ÜN ÖZELLEŞTİRİLMESİ ZAAFİYET OLUŞTURDU

Açıklamada,  işyerlerinin tehlike sınıfına göre verilmesi zorunlu olan eğitimler gereği gibi yapılmadığına dikkat çekilerek; Çalışanların sağlığını tehdit eden fiziksel ve kimyasal etmenlerin ölçümü daha önce kamusal bir kurum olan İş Sağlığı ve Güvenliği Merkezi (İSGÜM) tarafından yürütülürken, mevcut iktidar döneminde özelleştirildiği ve bu hizmetlerin özel hijyen laboratuvarlarına devredildiği, bu durumun, zararlı etkenlerin tespiti ve denetiminde ciddi zafiyetler yarattığı belirtilerek, daha önce kamusal bir kurum olarak faaliyet gösteren İş Sağlığı ve Güvenliği Merkezi’nin (İSGÜM) özelleştirilmesiyle birlikte ölçüm ve denetim süreçlerinde zafiyet oluştuğu ifade edildi.

KAZALARIN BÜYÜK ÇOĞUNLUĞU ÖNLENEBİLİR

Sendikal örgütlenmenin önündeki engellerin iş cinayetlerinin yaygınlaşmasında önemli bir etken olduğunu, örgütsüz ve güvencesiz çalışma koşullarının emekçileri savunmasız bıraktığını sözlerine ekleyen, iş cinayetlerinin büyük çoğunluğunun önlenebilir olduğunu vurgulayan Güçyetmez, bilimsel ve teknik ölçütlere dayalı, kamusal ve bağımsız bir denetim sistemi kurulması çağrısında bulundu. Üniversitelerin, sendikaların ve meslek örgütlerinin katılımıyla idari ve mali açıdan bağımsız bir ulusal işçi sağlığı ve güvenliği kurumu oluşturulması gerektiği vurgulanan açıklama, “İş cinayetleri sona erene, emekçilerin yaşam hakkı güvence altına alınana kadar mücadelemizi sürdüreceğiz” ifadeleriyle sona erdi.